Cryoglobulin – Căn bệnh hiếm gây xuất huyết dưới da và tổn thương dây thần kinh ngoại biên

Bài viết liên quan:

Tìm hiểu bệnh Horton -  đau đầu do viêm động mạch thái dương

Biến chứng của viêm đa động mạch nút nguy hiểm như thế nào?

Tìm hiểu chung về bệnh Cryoglobulin máu

Bệnh Cryoglobulin máu (Tên khoa học là: cryoglobulinemia), là căn bệnh khiến huyết thanh có thành phần Cryoglobulin. Cryoglobulin là hoạt chất hình thành do phức hợp miễn dịch kết tủa ở nhiệt độ thấp, dẫn đến lắng đọng trong thành nội mạc mạch máu. Vì vậy, đây là căn bệnh được liệt kê vào nhóm bệnh viêm mạch máu, bệnh tự miễn.

Bệnh cũng gây ảnh hưởng đến các cơ quan như xuất huyết dưới da, đau xương khớp, ảnh hưởng chức năng thận và bệnh thần kinh ngoại biên. Căn bệnh này chủ yếu xảy ra ở Châu Âu – những nơi nhiệt độ xuống rất thấp, trong đó đối tượng mắc bệnh chủ yếu là độ tuổi từ 40 – 60 tuổi.

Xuất huyết dưới da do bệnh Cryoglobulin máu

Bệnh Cryoglobulin máu gồm mấy loại?

Bệnh Cryoglobulin được phân loại dựa vào thành phần Cryoglobulinemia có trong máu như sau:

- Typ I: Đây là trường hợp cryoglobulin tạo thành kháng thể đơn dòng như IgG, IgM... đa phần gặp ở những người mắc đa u tủy xương hoặc hội chứng Waldenstrom.

- Typ II: Trong máu có chứa Mixed cryoglobulin, khi phát hiện kháng thể đa dòng kết hợp với kháng thể đơn dòng (đa phần là HCV).

- Typ III: Trong máu phát hiện Mixed cryoglobulin, lúc này, trong đó hầu hết đều là kháng thể đa dòng tạo thành các bệnh hệ thống.
Bệnh Cryoglobulin huyết còn được gọi là globulin lạnh trong máu có đặc điểm kết hợp với một loại đơn dòng hoặc đa dòng immunoglobulin dẫn đến kết tủa trong nhiệt độ lạnh và tan khi được làm ấm.

Cơ chế sinh bệnh chủ yếu do lắng đọng cryoglobulin dẫn đến tình trạng tắc nghẽn các vi mạch và gây viêm mạch máu nuôi dây thần kinh.

Hình ảnh phân tích máu của bệnh nhân mắc Cryoglobulin

Nhận biết bệnh cryoglobulin máu như thế nào?

Triệu chứng của Cryoglobulinemia được phân loại như sau:

- Người mắc Cryoglobulinemia type I có các dấu hiệu như: xuất huyết võng mạc, xanh tím đầu chi tay, chân, mắc huyết khối động mạch, bị Raynaud nặng.

- Người mắc Cryoglobulinemia type II và type III có triệu chứng nhận biết như: viêm cầu thận, đau khớp, viêm khớp bàn chân, mắt cá chân, khớp ngón chân, mắt cá chân, tổn thương xuất huyết....

Nhìn chung bệnh nhân mắc Cryoglobulinemia sẽ có các triệu chứng: tổn thương da như xuất huyết, hoại tử; đau xương khớp, đau bụng; biến chứng thận. Trong đó, ban xuất huyết có thể nhanh chóng hình thành vết loét trên chân. Biến chứng đau khớp rất dễ nhầm lẫn với viêm khớp dạng thấp, làm đau các khớp đầu gối, bàn chân, mắt cá chân. Ngoài ra, bệnh còn gây tổn thương dây thần kinh ngoại biên, dẫn đến cảm giác tê bì, châm chích ở chân tay.

Nguyên nhân gây bệnh Cryoglobulin huyết là gì?

Bệnh Cryoglobulin huyết là bệnh liên quan đến hệ miễn dịch nhưng nghiên cứu cũng chỉ ra một số yếu tố dẫn đến nguy cơ mắc bệnh như:

- Do nhiễm trùng, điển hình là những tác nhân như viêm gan C, viêm gan B, sốt rét, Epstein-Barr, HIV, toxoplasmosis ....

- Do bệnh lý ung thư như ung thư máu, đa u tủy.

- Do rối loạn hệ miễn dịch: Những người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp, Lupus ban đỏ, hội chứng Sjogren... làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Ngoài ra, nghiên cứu cũng thống kê rằng bệnh xảy ra ở nữ giới nhiều hơn so với nam giới và đối tượng mắc bệnh chủ yếu trong độ tuổi trung niên.

Nghiên cứu về yếu tố nguy cơ gây bệnh Cryoglobulin máu

Bệnh Cryoglobulin máu có điều trị được không?

Muốn xác định chính xác bạn có đang mắc Cryoglobulin máu hay không, ngoài việc xem xét các dấu hiệu lâm sàng cần chú ý làm xét nghiệm máu. Trong đó, mẫu máu phải được lấy và giữ ở nhiệt độ 37 độ C, sau đó được làm lạnh để xét nghiệm máu đạt độ chuẩn xác nhất.

Hiện nay, Y học hiện đại chưa có bất kì loại thuốc nào đặc trị căn bệnh này. Phác đồ điều trị chủ yếu chú trọng thuốc ức chế miễn dịch hoặc loại thuốc kháng virus (nếu xác định được mối liên hệ với virus). Ngoài ra, tùy vào tình hình bệnh mà bác sĩ sẽ tư vấn bạn phương pháp thay huyết tương để chọn lọc và loại bỏ cryoglobulin trong máu. Loại huyết tương truyền vào cơ thể được hiến tặng là chủ yếu.

Ngoài ra, người mắc cryoglobulin máu cũng cần chú ý:

- Không tiếp xúc với nhiệt độ lạnh, tuyệt đối không để tay chân bị lạnh bởi sẽ làm gia tăng các triệu chứng của bệnh.

- Kiểm tra bàn chân, bàn tay thường xuyên để tránh những vết thương nhỏ nhất.

- Ăn uống lành mạnh, tránh những thực phẩm có thể gây kích ứng mạnh như hải sản, đồ uống có chứa chất kích thích, thực phẩm lạ gây dị ứng....

- Uống nhiều nước, tập luyện vừa sức để máu huyết lưu thông.

Bệnh Cryoglobulin huyết gây nên triệu chứng điển hình là ban xuất huyết, đau khớp, tê bì chân tay do tổn thương dây thần kinh ngoại biên. Khi gặp các triệu chứng trên, bạn nên đi thăm khám kịp thời để ngăn chặn biến chứng nguy hiểm đến thận. Mong rằng bài viết của Khang Mạch Linh đã giúp bạn tìm hiểu thêm kiến thức về căn bệnh mạch máu hiếm gặp này.