Cách chữa hoại tử theo Y học cổ truyền có hiệu quả như lời đồn?

Quan điểm về hoại tử theo lý luận của Y học cổ truyền

Y học cổ truyền cho rằng cơ bì bị thương tổn có thể do ngoại tà xâm nhập, dẫn đến kinh lạc ứ trệ, huyết mạch không thông làm cho vùng chi bị ứ huyết, sưng đỏ, nóng, đau chân. Ứ huyết lâu ngày sẽ khiến lở loét hình thành. Khi vết thương hở có khả năng bị nhiễm khuẩn, y học cổ truyền gọi là nhiễm phải tà độc. Tà độc xâm nhập sẽ dẫn đến xương thịt thối rữa, dẫn đến mưng mủ, chảy nước, lâu ngày có thể phải đoạn chi để bảo toàn tính mạng.

Hoại tử chân, lở loét đau đớn do viêm tắc động mạch 

Cách chữa hoại tử theo Y học cổ truyền

1. Cách chữa hoại tử ở bề mặt vết thương

Người bệnh có thể dùng các loại thuốc rắc, rửa vào bề mặt vết thương. Lương y cần chú ý chích rạch vết thương, loại bỏ phần hoại tử trước khi đắp thuốc. Ngoài ra, có thể kết hợp châm cứu để giảm bớt đau nhức.

Nhiều dược liệu Đông y có công dụng chống viêm, diệt khuẩn, ngăn chặn nhiễm trùng ở vết thương. Không ít dược liệu còn có tác dụng khử mùi hôi, đào thải tà độc, giúp kích thích mô tế bào phát triển, làm vết thương mau lành.

Một số dược liệu có thể dùng đắp lên vết thương mang lại hiệu quả như: rau má, cây bạch đồng nữ, mỏ quạ, cỏ lào… có thể dùng để đun rửa vết thương hoặc đợi cô đặc rồi tẩm gạc đắp lên bề mặt vế thương. Đây là cách chữa hoại tử bằng cây lá dân gian đơn giản nhưng khi dùng cần phải theo dõi, tránh để nhiễm khuẩn.

Người bệnh có thể tham khảo thêm các công thức nấu dược liệu thành cao, tán bột để rắc lên bề mặt vết loét dưới đây:

- Cao sinh cơ bao gồm các dược liệu:

Bạch yến                        10g                       Nhũ hương                                10g

Nghệ khô                        8g                         Tóc rối (đốt tồn tính)                8g

Qui vĩ                             10g                       Hoàng liên                                4g

Bạch cập                         10g                       Phòng phong                            8g

Bạch chỉ                         16g                      Một dược                                 8g

Dầu mè.

- Cao thống nhất gồm các thảo dược:

Bột cúc tần                     8 phần                  Quế chi                           1/6 phần

Sáp ong                          2 phần                 Ngải cứu                         4 phần

Đại hồi                           1/8 phần               Dầu mè

- Bột song bá tán gồm các vị: Đại hoàng, Trạch lan, Hoàng bá, Trắc bá diệp liều lượng bằng nhau, đem tán thành bột mịn rắc lên vết thương.

- Bột tử hoàng tán gồm các dược liệu: Hoàng bá, Hoàng cầm, Đại hoàng liều, Hoàng liên liều lượng bằng nhau, tán thành bột rắc lên bề mặt vết loét.

Lưu ý khi áp dụng cách chữa hoại tử bằng thảo dược tự nhiên:

- Các vết loét hoại tử lớn cần chích rạch, loại bỏ mô tế bào bị hoại tử trước, sau đó tiếp tục dùng thuốc để bôi và rắc lên vết thương.

- Vết thương hết nhiễm khuẩn có thể tự liền miệng.

- Nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa trước khi áp dụng các bài thuốc trên.

2. Bài thuốc điều trị toàn thân

Áp dụng cách chữa hoại tử bằng bài thuốc Đông y cho những vết thương hoại tử lớn, có dấu hiệu sưng đỏ, chảy máu, mủ, đau đớn. Với trường hợp này cần sử dụng các bài thuốc hoạt huyết hóa ứ, tán ứ như sau:

- Bài thuốc Tiêu sang ẩm:

Bối mẫu                          10g                       Qui vĩ                             15g

Tạo giác thích                 15g                       Xích thược                      12g

Cam thảo                       6g                        Nhũ hương                      4g

Bạch chỉ                         10g                       Xuyên sơn giác               4g

Kim ngân                        20g

Cách dùng: Sắc thuốc uống mỗi ngày 1 thang, chia làm 2 lần.

- Bài thuốc Long đởm tả can thang giúp trị vết thương hoại tử có dịch mủ, mùi hôi:

Long đởm thảo (rượu sao)                  12g             Hoàng cầm                     8g

Trạch tả                                                 8g               Mộc thông                      8g

Đương quy (rượu sao)                         8g               Cam thảo                        2g

Chi tử (rượu sao)                                  12g            Xa tiền tử                        6g

Sài hồ                                                   8g                Sinh địa hoàng               8g

Cách dùng: Sắc thuốc uống mỗi ngày 1 thang chia làm 2 lần.

- Bài thuốc Thấu nùng tán giúp bổ khí, hoạt huyết, trị nhọt có mủ:

Sơn giáp                          4-12g                    Tạo giác thích                 12-20g

Sinh hoàng kỳ                 12-20g                  Xuyên khung                   8-12g

Đương quy                      12g

- Bài thuốc Ngũ vị tiêu độc ẩm trị nhiễm khuẩn, sưng nề, đau nhức:

Kim ngân hoa                 12-20g                  Bồ công anh                    12-20g

Tử hoa địa đinh              12-20g                  Dã cúc hoa                     8-16g

Tứ bối thiên quý             6-8g

- Bài thuốc Bát trân thang dưỡng huyết, ích huyết, sinh cơ:

Đương qui                      15g                       Xuyên khung                  8g

Bạch thược                     12g                       Bạch linh                        10g

Đẳng sâm                       15g                      Cam thảo                        6g

Bạch truật                      12g                      Thục địa                         15g

Trên đây là cách chữa hoại tử theo Y học cổ truyền bằng thuốc sắc và thuốc đắp vào các vết loét. Khi sử dụng các bài thuốc này, người bệnh nên kết hợp thăm khám và nghe tư vấn của bác sĩ, đồng thời ăn uống, sinh hoạt lành mạnh để vết thương mau lành.